مهندسی نرم‌افزار در دانشگاه مدیترانه شرقی (کارشناسی)

رشته‌ی مهندسی نرم‌افزار در دانشگاه مدیترانه شرقی، در فاماگوستای قبرس شمالی، دوره‌ای چهارساله و هشت‌ترمی در مقطع کارشناسی است. آموزش به زبان انگلیسی انجام می‌شود و عنوان رسمی مدرک آن B.S. است. این برنامه در سال ۲۰۰۸، در پاسخ به تقاضای رو به رشد برای مهندسان نرم‌افزار، زیر نظر گروه مهندسی کامپیوتر در دانشکده مهندسی راه‌اندازی شد. برنامه از سال ۲۰۱۶ اعتبار ABET دارد؛ این اعتبار در سال ۲۰۲۲ تجدید شده و تا سال ۲۰۲۸ معتبر است. متقاضیان پس از بررسی اطلاعات دوره می‌توانند مدارک خود را از طریق پذیرش آنلاین بارگذاری کنند.

شناسنامه‌ی برنامه

عنوان	جزئیات
مقطع و مدرک	کارشناسی علوم (B.S.) در مهندسی نرم‌افزار
مدت تحصیل	۴ سال (۸ ترم)
زبان تدریس	انگلیسی
دانشکده و گروه	دانشکده مهندسی، گروه مهندسی کامپیوتر (تأسیس ۱۹۹۳)
سال تأسیس برنامه	۲۰۰۸
اعتبار	ABET از ۲۰۱۶، تجدید ۲۰۲۲، معتبر تا ۲۰۲۸ · YÖDAK و YÖK · اعتبارهای دانشگاه
الزامات اضافی	کارآموزی تابستانی (CMSE400) · پروژه‌ی پایانی دوترمی (CMSE405 و CMSE406)
درس‌های اختیاری	چهار اختیاری تخصصی (AE01–AE04) و چهار اختیاری دانشگاهی (UE01–UE04)
تخصص دوگانه	ممکن است، با مهندسی کامپیوتر

در مهندسی نرم‌افزار چه می‌خوانید

گروه مهندسی کامپیوتر در سال ۱۹۹۳ تأسیس شد و نخستین فارغ‌التحصیلان آن در سال ۱۹۹۷ فارغ‌التحصیل شدند. این گروه اکنون چهار برنامه‌ی کارشناسی دارد: مهندسی کامپیوتر به زبان انگلیسی، مهندسی نرم‌افزار، مهندسی هوش مصنوعی و مهندسی کامپیوتر به زبان ترکی. تاکنون بیش از ۲۴۵۰ نفر در مقطع کارشناسی، بیش از ۳۴۰ نفر در کارشناسی ارشد و ۶۲ نفر در دکترا از این گروه فارغ‌التحصیل شده‌اند.

موضوع این رشته، طراحی، تولید و راه‌اندازی نظام‌های نرم‌افزاری بر پایه‌ی اصول مهندسی است. آموزش بر ساخت نرم‌افزارهای بزرگ و پیچیده و پیشبرد کار در همه‌ی مراحل تولید تمرکز دارد. برنامه همچنین دانشجو را با تحولات تازه آشنا می‌کند و یادگیری مستمر را بخشی از فعالیت حرفه‌ای معرفی می‌کند. هدف این است که دانشجو بتواند مفاهیم نظری را در طراحی نرم‌افزار در مقیاس بزرگ به کار بگیرد.

سال اول با مبانی مهندسی نرم‌افزار، مقدمه‌ای بر مهندسی نرم‌افزار، مبانی برنامه‌نویسی و ریاضیات گسسته آغاز می‌شود. ریاضی ۱ و ۲، فیزیک ۱ و ۲ و انگلیسی نیز در همین سال ارائه می‌شوند. سال دوم با برنامه‌نویسی شیءگرا و ساختمان داده ادامه می‌یابد. اصول مهندسی نرم‌افزار، مقدمه‌ای بر سازمان کامپیوتر، سیستم‌عامل، جبر خطی و معادلات دیفرانسیل، تحلیل عددی برای مهندسان و مهارت‌های ارتباطی نیز در برنامه قرار دارند.

در سال سوم، دانشجو تحلیل و تدوین نیازمندی‌ها، طراحی نرم‌افزار، و تضمین کیفیت و آزمون را می‌خواند. آموزش مباحث داده و محاسبات نیز با سیستم‌های مدیریت پایگاه داده، تحلیل الگوریتم، شبکه‌های کامپیوتری و مبانی زبان‌های برنامه‌نویسی ادامه می‌یابد. احتمال و روش‌های آماری و اخلاق مهندسی نیز در همین سال تدریس می‌شوند.

سال چهارم به فرایند نرم‌افزار و مدیریت آن، نظریه‌ی اتوماتا، طراحی نظام‌های نهفته و امنیت نظام‌های کامپیوتری و شبکه اختصاص دارد. کار عملی دوره نیز از طریق کارآموزی تابستانی و پروژه‌ی پایانی ۱ و ۲ ادامه می‌یابد.

برنامه‌ی درسی، ترم‌به‌ترم

کد درس‌ها انگلیسی است، زیرا همین کدها در کارنامه و ریزنمرات رسمی دانشجو ثبت می‌شوند. در ترم دوم نیز دانشجو یکی از دو درس «اصول آتاتورک و تاریخ انقلاب ترکیه» یا «ترکی به‌عنوان زبان دوم» را می‌گذراند. برنامه چهار درس اختیاری تخصصی و چهار درس اختیاری دانشگاهی دارد.

کارآموزی تابستانی یکی از درس‌های برنامه است. پروژه‌ی پایانی نیز دو ترم ادامه دارد و در تیم‌های چهار تا پنج‌نفره انجام می‌شود. هر تیم روی مسئله‌ای واقعی کار می‌کند و در پایان، از پروژه در برابر هیئتی متشکل از استادان و نمایندگان صنعت دفاع می‌کند. ترتیب درس‌ها، کد هر درس و جایگاه کارآموزی و پروژه‌ی پایانی در جدول ترم‌به‌ترم صفحه درج می‌شود.

ترم	درس‌ها	واحد
اول	مبانی مهندسی نرم‌افزار (CMSE107) · ریاضیات گسسته (MATH163) · انگلیسی آکادمیک ۱ (ENGL181/191) · ریاضی ۱ (MATH151) · فیزیک ۱ (PHYS101)	۱۸
دوم	مقدمه‌ای بر مهندسی نرم‌افزار (CMSE100) · مبانی برنامه‌نویسی (CMSE112) · انگلیسی آکادمیک ۲ (ENGL182/192) · ریاضی ۲ (MATH152) · فیزیک ۲ (PHYS102) · ترکی به‌عنوان زبان دوم یا تاریخ انقلاب ترکیه (TUSL181/HIST280)	۱۷
سوم	اصول مهندسی نرم‌افزار (CMSE201) · برنامه‌نویسی شیءگرا (CMSE211) · ساختمان داده (CMSE231) · جبر خطی و معادلات دیفرانسیل (MATH241) · یک درس اختیاری دانشگاهی (UE01)	۱۹
چهارم	مقدمه‌ای بر سازمان کامپیوتر (CMSE222) · سیستم‌عامل (CMSE242) · تحلیل عددی برای مهندسان (MATH373) · مهارت‌های ارتباطی (ENGL201) · یک درس اختیاری دانشگاهی (UE02)	۱۷
پنجم	تحلیل و تدوین نیازمندی‌های نرم‌افزار (CMSE321) · سیستم‌های مدیریت پایگاه داده (CMSE351) · تحلیل الگوریتم (CMSE371) · احتمال و روش‌های آماری (MATH322) · یک درس اختیاری دانشگاهی (UE03)	۱۸
ششم	طراحی نرم‌افزار (CMSE322) · تضمین کیفیت و آزمون نرم‌افزار (CMSE326) · مبانی زبان‌های برنامه‌نویسی (CMSE318) · شبکه‌های کامپیوتری (CMSE344) · اخلاق مهندسی (IENG355)	۱۹
هفتم	کارآموزی تابستانی (CMSE400) · پروژه‌ی پایانی ۱ (CMSE405) · فرایند نرم‌افزار و مدیریت آن (CMSE473) · نظریه‌ی اتوماتا (CMSE471) · طراحی نظام‌های نهفته (CMSE423) · دو درس اختیاری تخصصی (AE01، AE02)	۱۹
هشتم	پروژه‌ی پایانی ۲ (CMSE406) · امنیت نظام‌های کامپیوتری و شبکه (CMSE456) · دو درس اختیاری تخصصی (AE03، AE04) · یک درس اختیاری دانشگاهی (UE04)	۱۶

اعتبار برنامه و ارزش مدرک

اعتبار ABET این برنامه از سال ۲۰۱۶ برقرار است. این اعتبار در سال ۲۰۲۲ تجدید شده و اعتبار کنونی آن تا سال ۲۰۲۸ ادامه دارد. صفحه‌ی اعتبار گروه، برنامه‌ها را بر اساس نام و مقطع فهرست می‌کند و مهندسی نرم‌افزار در مقطع کارشناسی در این فهرست دارای اعتبار ABET است.

برنامه همچنین از سوی YÖDAK در قبرس شمالی و YÖK در ترکیه به رسمیت شناخته می‌شود. هر دو مورد به وضعیت خود برنامه مربوط‌اند. ارزشیابی مدرک برای ادامه‌ی تحصیل، اشتغال یا استفاده‌ی اداری در هر کشور، موضوعی جداگانه است و بر اساس قوانین همان کشور و ضوابط نهاد ناظر آن انجام می‌شود. بنابراین نتیجه‌ی ارزشیابی به مقررات مقصد وابسته است و از پیش برای همه‌ی کشورها یکسان تعیین نمی‌شود.

مهندسی نرم‌افزار یا مهندسی کامپیوتر؟

هر دو برنامه در گروه مهندسی کامپیوتر ارائه می‌شوند، چهار سال طول می‌کشند و زبان تدریس آن‌ها انگلیسی است. بخش بزرگی از هسته‌ی درسی آن‌ها نیز مشترک است: ریاضیات، فیزیک، مبانی برنامه‌نویسی، ساختمان داده، برنامه‌نویسی شیءگرا، سیستم‌عامل، پایگاه داده، تحلیل الگوریتم، شبکه‌های کامپیوتری و مبانی زبان‌های برنامه‌نویسی. نظریه‌ی اتوماتا، طراحی نظام‌های نهفته، امنیت نظام‌های کامپیوتری و شبکه، اخلاق مهندسی، کارآموزی تابستانی و پروژه‌ی پایانی نیز در هر دو برنامه دیده می‌شوند.

تفاوت اصلی در توزیع درس‌های تخصصی است. مهندسی نرم‌افزار پنج درس را به چرخه‌ی حیات نرم‌افزار اختصاص می‌دهد: اصول مهندسی نرم‌افزار، تحلیل نیازمندی‌ها، طراحی نرم‌افزار، تضمین کیفیت و آزمون، و فرایند نرم‌افزار و مدیریت آن. بخش سخت‌افزار در این برنامه در یک درس با عنوان «مقدمه‌ای بر سازمان کامپیوتر» ارائه می‌شود.

در مهندسی کامپیوتر، این نسبت برعکس است. برنامه پنج درس سخت‌افزاری دارد: طراحی منطق دیجیتال، نظام‌های منطق دیجیتال، الکترونیک، معماری و سازمان کامپیوتر، و سیگنال‌ها و سیستم‌ها. در مقابل، یک درس با عنوان «مهندسی نرم‌افزار» ارائه می‌کند. مهندسی نرم‌افزار چهار درس اختیاری تخصصی دارد و شمار این درس‌ها در مهندسی کامپیوتر سه است. این تفاوت‌ها بیانگر دو تمرکز درسی جداگانه‌اند و برای مشاهده‌ی جزئیات برنامه‌ی دیگر می‌توان به مهندسی کامپیوتر مراجعه کرد. مهندسی هوش مصنوعی ده درس در هسته‌ی خودِ هوش مصنوعی دارد که در هیچ‌یک از دو رشته‌ی دیگر نیست و در کنار آن، یک درس سخت‌افزاری مانند مهندسی نرم‌افزار و یک درس در چرخه‌ی حیات نرم‌افزار مانند مهندسی کامپیوتر ارائه می‌کند.

شرایط پذیرش

پذیرش در مهندسی نرم‌افزار آزمون ورودی یا نمونه‌کار ندارد. متقاضی باید دوره‌ی متوسطه را تمام کرده باشد و مدرک پایان دوره و ریزنمرات خود را همراه با ترجمه‌ی رسمی ارائه کند. تصویر گذرنامه و یک عکس پرسنلی نیز لازم است. مدارک از طریق پذیرش آنلاین بارگذاری می‌شوند. صدور نامه‌ی پذیرش اولیه رایگان است و مبلغ شهریه، درصد بورسیه و شرایط ثبت‌نام در همان نامه درج می‌شود.

انگلیسی زبان تحصیل است، اما مدرک زبان شرط پذیرش نیست. دارنده‌ی مدرک معتبر زبان از آزمون تعیین سطح معاف می‌شود. متقاضی فاقد این مدرک در آزمون بسندگی دانشگاه شرکت می‌کند و در صورت قبول‌نشدن در این آزمون، تحصیل را در مدرسه‌ی آمادگی زبان انگلیسی آغاز می‌کند. گذراندن این دوره ممکن است مدت تحصیل را یک سال افزایش دهد.

در فرم پذیرش، چند عنوان مشابه اما مستقل وجود دارد. مهندسی کامپیوتر، مهندسی کامپیوتر به زبان ترکی و مهندسی هوش مصنوعی در همین گروه ارائه می‌شوند. مهندسی سیستم‌های اطلاعاتی متعلق به گروه مهندسی برق و الکترونیک و فناوری اطلاعات متعلق به دانشکده علوم رایانه و اطلاعات است. «توسعه‌ی نرم‌افزار سمت سرور (ترکی)» نیز دوره‌ای دوساله در مقطع کاردانی و در مدرسه عالی فناوری اطلاعات است. متقاضی باید عنوان «مهندسی نرم‌افزار» را دقیق انتخاب کند.

شهریه

شهریه‌ی مهندسی نرم‌افزار در ردیف «دانشکده مهندسی» جدول شهریه درج می‌شود و مبالغ آن برای یک سال محاسبه شده‌اند. شرایط پرداخت اقساطی در همان صفحه و انواع بورسیه در بورسیه آمده است. مبلغ قابل پرداخت هر متقاضی پس از اعمال بورسیه در نامه‌ی پذیرش اولیه اعلام می‌شود.

دانشکده / مدرسه‌ی عالی	شهریه با بورس ۷۰٪ (۴۰٪ برای پزشکی و دندان‌پزشکی)	شهریه با بورس ۷۵٪ (۴۵٪ برای پزشکی و دندان‌پزشکی)	شهریه با بورس ۸۰٪ (۵۰٪ برای پزشکی و دندان‌پزشکی)	شهریه‌ی بسته (شهریه + خوابگاه)
دانشکده مهندسی	5,605 $	4,790 $	3,975 $	4,975 – 5,075 $

فرصت‌های شغلی پس از فارغ‌التحصیلی

گروه از بانک‌ها، شرکت‌های بزرگ بین‌المللی دارای بخش فناوری اطلاعات، بخش عمومی و دانشگاه‌ها به‌عنوان کارفرمایان این حوزه نام می‌برد. فرصت‌های موجود در هر سازمان به ساختار، نیازها و ضوابط استخدامی همان کارفرما وابسته‌اند.

عنوان‌های شغلی فهرست‌شده از سوی گروه عبارت‌اند از مدیر سیستم، توسعه‌دهنده‌ی برنامه‌های کاربردی، مهندس نرم‌افزار، مدیر پایگاه داده و طراح نرم‌افزار. کار در حوزه‌ی کاربردهای صنعتی به کمک کامپیوتر و فعالیت به‌عنوان مهندس پروژه‌های تحقیق و توسعه نیز در این فهرست آمده است. این موارد عنوان‌های شغلی این حوزه‌اند و به معنای تعیین یک عنوان رسمی و یکسان برای همه‌ی فارغ‌التحصیلان نیستند.

امکان اشتغال، نوع مجوز لازم و شرایط اقامت در هر کشور بر اساس قوانین همان کشور مشخص می‌شود. فارغ‌التحصیل باید مقررات محل کار و الزامات قانونی مرتبط با عنوان شغلی مورد نظر را جداگانه بررسی کند.

تحصیلات تکمیلی و تخصص دوگانه

گروه مهندسی کامپیوتر، کارشناسی ارشد مهندسی نرم‌افزار را به زبان انگلیسی و با پایان‌نامه ارائه می‌کند. برای ادامه‌ی تحصیل در سطح دکترا، همین گروه برنامه‌ی دکترای مهندسی کامپیوتر را ارائه می‌کند که از سال ۱۹۹۸ برگزار می‌شود. عنوان مستقل این مقطع «مهندسی نرم‌افزار» نیست.

دانشجوی کارشناسی مهندسی نرم‌افزار می‌تواند تخصص دوگانه با مهندسی کامپیوتر را دنبال کند. این امکان برای هر یک از دو رشته با عنوانی جداگانه در فرم پذیرش آمده است؛ بنابراین عنوان مربوط به مبدأ و مقصد تخصص دوگانه باید با دقت انتخاب شود. شهریه‌ی برنامه‌های تحصیلات تکمیلی با شهریه‌ی کارشناسی تفاوت دارد و در جدول شهریه‌ی این صفحه درج نمی‌شود.

پرسش‌های پرتکرار